کامپوزیت دندان چیست؟

یکی از روش‌های بهبود و ترمیم دندان یا همان اصلاح طرح لبخند، استفاده از کامپوزیت دندان است. این روش مدرن که با سرعت بالا محبوبیت پیدا کرده، هم دندان‌ها را زیباتر می‌کند و با رعایت اصول مراقبتی می‌تواند سال‌ها ماندگار باشد؛ اما واقعاً کامپوزیت دندان چیست؟ چطور می‌شود انجامش داد و برای چه کسانی مناسب است؟ بیایید با هم در این مقاله به زبان ساده، همه‌چیز را درباره این روش محبوب مرور کنیم.

کامپوزیت دندان چیست و چه کاربردی دارد؟

خدمات کامپوزیت دندان (Dental Composite) روشی نوین در حوزه دندانپزشکی است که علاوه بر زیبایی دندان، جنبه ترمیمی نیز دارد. این تکنیک با استفاده از ماده‌ای خمیری و همرنگ دندان که عموماً از جنس رزین کامپوزیت است به دندانپزشک امکان می‌دهد تا فرم و ظاهر دندان‌ها را بهبود بخشد.

استفاده از کامپوزیت فقط به پر کردن حفره‌های ناشی از پوسیدگی محدود نمی‌شود. دندانپزشکان از این ماده برای ترمیم دندان‌های شکسته یا لب پر شده، بستن فضاهای بین دندان‌ها (دیاستم)، اصلاح فرم و اندازه دندان‌ها و حتی پوشاندن تغییر رنگ‌های جزئی نیز استفاده می‌کنند.

همچنین کامپوزیت‌ها برخلاف آمالگام (پر کننده‌های نقره‌ای رنگ) به دلیل شباهت رنگی‌شان با دندان طبیعی، برای ترمیم‌هایی که در نواحی قابل رویت دهان قرار دارند بسیار محبوب هستند.

کامپوزیت دندان چه مراحلی دارد؟

برای کسانی که اولین‌ بار می‌خواهند از کامپوزیت دندان استفاده کنند، دانستن مراحل انجام این کار دندان اهمیت زیادی دارد. در نظر داشته باشید این مراحل نهایتاً طی یک یا دو جلسه انجام می‌شود.

1. معاینه و مشاوره دقیق توسط دندان‌ پزشک
2. انتخاب رنگ مناسب بر اساس رنگ طبیعی دندان‌ها و البته سلیقه شما
3. آماده‌ سازی سطح دندان (بدون تراش یا با حداقل تراش)
4. قرار دادن لایه‌ لایه مواد کامپوزیتی و فرم‌دهی دقیق
5. سخت کردن مواد با نور لیزری یا LED
6. پولیش و پرداخت نهایی برای ایجاد ظاهری طبیعی و درخشان

بهترین برندهای کامپوزیت دندان در بازار

برندهای متعددی در بازار کشور، کامپوزیت عرضه می‌کنند؛ اما خیالتان راحت. ما بر اساس بررسی میدانی بهترین برندها را برای شما معرفی می‌کنیم. این را هم در نظر بگیرید که برندهای ژاپنی به دلیل دوام و رنگ‌پذیری طبیعی بین متخصصان ایرانی محبوبیت بالایی دارند.‌

• Enamel Plus HRi
• Filtek (3M)
• GC Gradia
• G-aenial

آشنایی با انواع کامپوزیت دندان

کامپوزیت‌ها برحسب کیفیت، برند و نحوه اجرا به چند دسته اصلی تقسیم می‌شوند. تاکید می‌کنیم که انتخاب نوع مناسب بر حسب نیاز هر بیمار و توصیه دندان‌ پزشک است. تنوع زیاد کامپوزیت‌های دندانی باعث شده است دندان‌ پزشکان بتوانند با توجه به نیاز هر بیمار، بهترین گزینه را انتخاب کنند. در ادامه با مهم‌ترین انواع کامپوزیت دندان آشنا می‌شویم.

• کامپوزیت میکروفیل (Microfill)

این مدل کامپوزیت از اولین نسل‌های کامپوزیت دندان به شمار می‌رود که با ذرات پر کننده بسیار ریز (حدود 0.01 تا 0.1 میکرومتر) ساخته شده‌اند.  مزیت اصلی آن‌ قابلیت پالیش‌پذیری فوق‌العاده و ایجاد سطحی صاف و صیقلی است که جلوه‌ای طبیعی و بسیار شبیه به مینای دندان ایجاد کرده و به مقاومت آن‌ در برابر تغییر رنگ و تجمع پلاک نیز کمک می‌کند؛

با این حال به دلیل درصد کمتر ذرات پر کننده و بیشتر بودن رزین، استحکام کمتری نسبت به انواع جدیدتر دارند و مقاومتشان در برابر سایش پایین‌تر است. در نهایت این موضوع باعث می‌شود که مستعد شکستگی در نواحی تحت فشار بالا قرار بگیرند و کاربردشان محدود به ترمیم دندان‌های قدامی (جلویی) شود.

• کامپوزیت هیبرید (Hybrid Composite)

کامپوزیت‌های هیبرید با ترکیبی از ذرات بزرگ‌تر (ماکروفیل) و ذرات بسیار ریز (میکروفیل) ساخته می‌شوند که اندازه آن‌ها بین 0.1 تا 10 میکرومتر متغیر است. این ترکیب منحصربه‌فرد تعادل خوبی بین استحکام، مقاومت در برابر سایش و قابلیت پالیش‌پذیری به ارمغان می‌آورد؛

کامپوزیت‌های هیبرید به دلیل تعادل میان استحکام و زیبایی گزینه‌ای پرکاربرد برای ترمیم دندان‌های جلویی و عقبی هستند. تنها محدودیت آن‌ها این است که قابلیت پالیش‌پذیری و درخشندگی‌شان نسبت به کامپوزیت‌های میکروفیل و نانوکامپوزیت کمی کمتر بوده و ممکن است در طول زمان بخشی از براقیت خود را از دست بدهند.

• کامپوزیت میکروهیبرید (Microhybrid)

کامپوزیت‌های میکروهیبرید نسخه‌ای پیشرفته از کامپوزیت‌های هیبرید هستند که به لطف ذرات پر کننده کوچک‌تر، پالیش‌پذیری بالاتر و درخشندگی طبیعی‌تری نسبت به نسل قبلی خود ارائه می‌دهند. این نوع کامپوزیت با استحکام و مقاومت سایشی خوب، گزینه‌ای مناسب برای ترمیم دندان‌های جلویی (به دلیل زیبایی) و دندان‌های عقبی (به دلیل مقاومت در برابر فشار) محسوب می‌شود.

با این حال درخشندگی و شفافیت آن‌ها به پای نانوکامپوزیت‌ها نمی‌رسد و در ترمیم‌های بسیار ظریف، کار با آن‌ها ممکن است از فلوکامپوزیت‌ها دشوارتر باشد.

• نانوکامپوزیت (Nanocomposite)

نانو کامپوزیت‌ها به عنوان جدیدترین نسل از کامپوزیت‌های دندانی با بهره‌گیری از ذرات پر کننده بسیار ریز در مقیاس نانومتر ساخته شده‌اند. این ساختار منحصربه‌فرد، مزایای چشمگیری را به ارمغان می‌آورد؛

از جمله استحکام فشاری بالا، مقاومت عالی در برابر سایش و ایجاد سطحی فوق‌العاده صاف و براق که ظاهری بسیار طبیعی به دندان می‌بخشد. به همین دلیل ترکیب ایده‌آل از زیبایی و دوام، نانوکامپوزیت‌ها هم برای ترمیم‌های زیبایی در دندان‌های جلویی و هم برای افزایش استحکام و پایداری در دندان‌های عقبی مورد استفاده قرار می‌گیرند.

تنها محدودیت اصلی آن‌ها این است که به دلیل فناوری ساخت پیشرفته، معمولاً گران‌تر از انواع قدیمی‌تر کامپوزیت‌ها هستند.

• کامپوزیت فلو (Flowable Composite)

همانطور که از نامش پیداست این کامپوزیت با ویسکوزیته پایین‌تر و ساختاری مایع‌مانند تولید می‌شود. این ویژگی اصلی قرارگیری آسان آن را در فضاهای کوچک و حفره‌های باریک دندانی ممکن می‌سازد.

همچنین کامپوزیت فلو به دلیل سهولت در جریان یافتن، می‌تواند در ترمیم‌های بزرگ‌تر به عنوان یک لایه پایه (بیس) مورد استفاده قرار گیرد. با این حال به دلیل استحکام پایین‌تر نسبت به سایر انواع کامپوزیت‌ها، معمولاً به تنهایی برای ترمیم سطوحی که تحت فشار زیاد جویدن قرار دارند به کار نمی‌رود.

• کامپوزیت پکبل (Packable Composite)

کامپوزیت‌های پکبل یا قابل فشرده‌سازی نوعی از کامپوزیت‌های دندانی هستند که با هدف ارائه ویسکوزیته بالاتر و قابلیت فشرده‌سازی بیشتر طراحی شده‌اند. این ویژگی‌ها آن‌ها را شبیه به آمالگام (ماده پر کننده نقره‌ای دندان) می‌سازد و به دندانپزشک اجازه می‌دهد تا با سهولت بیشتری، تماس‌های بین دندانی را ایجاد کرده و شکل‌دهی مناسبی انجام دهد.

به همین دلیل کامپوزیت‌های پکبل برای ترمیم حفره‌های بزرگ و دندان‌های خلفی (عقبی) که نیاز به استحکام و تراکم بالا برای تحمل فشارهای جویدن دارند، بسیار مناسب هستند. اما به دلیل قوام غلیظ‌تر، ممکن است فرم‌دهی و مدل‌سازی آن‌ها در سطوح پیچیده دندانی کمی دشوارتر باشد.

وقتشه لبخندتو زیبا کنی! با یک جلسه ساده، لبخندی درخشان داشته باش. همین حالا برای نوبت‌دهی از کلینیک دکتر وفا اقدام کنید. (02188764412)

مقایسه انواع کامپوزیت های دندان در یک نگاه؛ مزایا، معایب و کاربردها

نوع کامپوزیت میکروفیل	مزایا پالیش‌پذیری عالی و سطح صاف و براق جلوه طبیعی مقاومت در برابر تغییر رنگ و پلاک	معایب/محدودیت‌ها استحکام و مقاومت سایشی پایین مستعد شکستگی در نواحی پرفشار	کاربرد ترمیم دندان‌های قدامی (جلویی)
هیبرید	تعادل خوب بین استحکام، سایش و پالیش‌پذیری محکم‌تر از میکروفیل و زیباتر از ماکروفیل	پالیش‌پذیری و درخشندگی کمتر از میکروفیل و نانوکامپوزیت احتمال کاهش براقیت با زمان	ترمیم دندان‌های جلویی و عقبی (پر کاربرد)
میکروهیبرید	پالیش‌پذیری بالا و درخشندگی طبیعی‌تر (نسبت به هیبرید) استحکام و مقاومت سایشی خوب	درخشندگی کمتر از نانوکامپوزیت کار دشوارتر در ترمیم‌های ظریف و نازک (نسبت به فلو)	ترمیم دندان‌های جلویی (زیبایی) ترمیم دندان‌های عقبی (مقاومت در برابر فشار)
نانوکامپوزیت	استحکام فشاری و مقاومت سایشی بالا سطح بسیار صاف و براق (بسیار طبیعی) ترکیب ایده‌آل زیبایی و دوام	گران‌تر از انواع قدیمی‌تر	ترمیم‌های زیبایی دندان‌های جلویی ترمیم و افزایش استحکام دندان‌های عقبی
فلو	قرارگیری آسان در فضاهای کوچک و باریک سهولت استفاده در لایه پایه ترمیم‌های بزرگ	استحکام پایین‌تر عدم استفاده تکی در سطوح تحت فشار زیاد	پر کردن شیارها و حفره‌های کوچک لایه پایه (بیس) در ترمیم‌های بزرگ‌تر
پکبل	ویسکوزیته بالا و قابلیت فشرده‌سازی سهولت در ایجاد تماس بین دندانی و شکل‌دهی	فرم‌دهی دشوارتر در سطوح پیچیده دندانی	ترمیم حفره‌های بزرگ و دندان‌های خلفی

چه نوع کامپوزیتی مناسب شماست؟

فارغ از اظهارنظر تخصصی پزشک متخصص، انتخاب نوع کامپوزیت به چند عامل مهم بستگی دارد:

• بودجه و انتظارات بیمار
• ضخامت موردنیاز ترمیم
• محل‌ترمیم (جلویی یا عقبی)
• نیاز به استحکام یا زیبایی بیشتر

جهت کامپوزیت ونیر و دریافت نوبت به صفحه مورد نظر مراجعه کنید.

چه دندان‌هایی با شیوه کامپوزیت دندان شکسته قابل‌ترمیم هستند؟

چه دندان جلویی شما ترک برداشته باشد، چه دندان عقب، کامپوزیت می‌تواند گزینه مناسبی برای بازسازی باشد. البته در مواردی که بیش از نیمی از دندان آسیب‌ دیده باشد، ممکن است درمان‌های دیگر پیشنهاد شوند.

مراحل اجرای کامپوزیت دندان شکسته

برای ترمیم دندان شکسته با ابزار کامپوزیت، چند مرحله را باید زیر دست دندان‌ پزشک پشت سر بگذارید.

1. پاک‌سازی دندان از پوسیدگی و جرم
2. آماده‌سازی سطح دندان با ماده اچینگ برای چسبندگی بیشتر
3. انتخاب رنگ مناسب رزین
4. اعمال رزین در لایه‌های نازک و تثبیت با نور مخصوص
5. فرم‌دهی نهایی و پولیش جهت تطابق کامل با دندان‌های مجاور

مزایای استفاده از کامپوزیت دندان شکسته

استفاده از این روش نکات مثبت منحصربه‌فردی دارد که در ادامه با آنها آشنا خواهید شد:

1. بدون نیاز به تراشیدن مینای دندان
2. بدون درد و نیاز به جراحی پیچیده
3. زمان انجام کوتاه‌تر نسبت به روش‌های سنتی
4. ترمیم زیبایی و طبیعی دندان‌های جلو و عقب
5. مناسب برای بهبود تلفظ کلمات و جویدن بهتر

مدت‌ زمان اجرای کامپوزیت دندان شکسته چقدر است؟

در بیشتر موارد فقط یک جلسه کافی‌ست. اگر دندان‌ پزشک مهارت و تجربه کافی داشته باشد، می‌تواند در کمتر از 30 دقیقه چند دندان شکسته را کاملاً ترمیم کند.

کامپوزیت بهتر است یا لمینیت؟

وقتی صحبت از طراحی لبخند به میان می‌آید دو روش پرطرفدار در صدر انتخاب‌ها قرار می‌گیرند؛ کامپوزیت و لمینیت سرامیکی. البته که هرکدام مزایا و معایب خود را دارند و برحسب نیاز، بودجه و شرایط دندان‌های فرد می‌توانند گزینه بهتری باشند. کامپوزیت دندان از مواد رزینی ساخته می‌شود که مستقیماً روی دندان قرار می‌گیرد. این روش معمولاً بدون نیاز به تراشِ زیاد دندان انجام می‌شود، زمان کمتری می‌برد و از نظر اقتصادی مقرون‌به‌صرفه‌تر است. مهم‌ترین ویژگی کامپوزیت قابلیت ترمیم آسان در صورت لب‌ پریدگی یا شکستگی است.

از طرفی لمینیت از جنس پرسلن (سرامیک مخصوص) ساخته می‌شود و برای نصب آن معمولاً نیاز به تراش بیشتری روی سطح دندان‌ها وجود دارد. لمینیت‌ها درخشان‌تر و مقاوم‌تر از کامپوزیت هستند و در برابر تغییر رنگ دوام بیشتری دارند؛ طول عمر آن‌ها معمولاً بین ۱۰ تا ۱۵ سال یا حتی بیشتر است. بنابراین اگر زیبایی بلند مدت، استحکام بالا و مقاومت در برابر تغییر رنگ برای شما اولویت دارد لمینیت سرامیکی گزینه مناسب‌تری است؛ اما اگر به دنبال اصلاح سریع طرح لبخند با کمترین آسیب به دندان‌ها و هزینه کمتر هستید، کامپوزیت دندان انتخابی هوشمندانه خواهد بود.

اگر هنوز نمی‌دانید کدام روش برای شما مناسب‌تر است، حتماً مقاله تفاوت لمینیت و کامپوزیت دندان را بخوانید.

 جدول مقایسه کامپوزیت دندان با لمینیت دندان

ویژگی‌ها	کامپوزیت دندان	لمینیت سرامیکی
جنس	رزین	پرسلن (سرامیک مخصوص)
نیاز به تراش	کم یا بدون تراش	تراش نسبتاً بیشتر
استحکام	متوسط	بالا
طول عمر	حدود 5 تا 7 سال	10 تا 15 سال یا بیشتر
هزینه	اقتصادی	گران
قابلیت ترمیم	راحت و ساده	دشوار

آشنایی با معایب کامپوزیت دندان

مثل هر پدیده دیگری کامپوزیت کردن دندان‌ها هم چالش‌های خاص خودشان را دارند که لازم است قبل از انجام دادن، از آنها مطلع شوید.

• استحکام کمتر نسبت به لمینیت
• تغییر رنگ با مصرف زیاد قهوه و چای
• نیاز به مراقبت دقیق برای افزایش طول عمر
• ممکن است برای کسانی که عادت به دندان‌ قروچه دارند مناسب نباشد

اگر به دنبال روشی بادوام و درخشان برای اصلاح طرح لبخند هستید، لمینت دندان روشی مناسب شماست.

کامپوزیت دندان برای چه افرادی پیشنهاد می‌شود؟

طبیعتاً این روش برای همه افراد گزینه مناسبی نیست. پزشکان این موارد را به‌ عنوان گزینه‌های اصلی برای آنهایی که مایل هستند سراغ کامپوزیت بروند، توصیه می‌کنند.

• افرادی که به دنبال روش غیرتهاجمی و سریع هستند
• افرادی که فقط قصد تغییر فرم، رنگ یا اندازه دندان دارند
• افرادی که دندان‌های سالم و بدون پوسیدگی گسترده دارند
• افرادی که به دنبال اصلاح زیبایی (نه درمان ریشه‌ای) هستند

با این شرایط می‌توان پیش‌بینی کرد که کامپوزیت کردن دندان برای افرادی که بهداشت ضعیف دهان، مبتلایان به بیماری‌های لثه و آنهایی که دندان‌های بسیار نامرتب دارند، چندان توصیه نمی‌شود.

مراقبت‌های بعد از انجام کامپوزیت دندان

بیایید فرض کنیم شما همین امروز دندان‌هایتان را کامپوزیت کرده‌اید. این به معنی پایان کار نیست. برای کسب بهترین نتیجه باید این اقدامات را انجام بدهید.

• مسواک زدن مرتب و استفاده از نخ دندان
• پرهیز از مصرف زیاد نوشیدنی‌های رنگی
• عدم جویدن اجسام سخت (یخ، ته‌ دیگ و…)
• مراجعه منظم به دندان‌ پزشک برای چکاپ و پولیش

دکتر خشایار وفا، بهترین دکتر دندان‌ پزشکی که می‌توانید به آن اعتماد کنید

وقتی پای سلامت و زیبایی دندان‌ها در میان است، انتخاب یک دندان‌ پزشک خبره و دلسوز اهمیت زیادی دارد. دکتر خشایار وفا فارغ‌ التحصیل رشته دندان پزشکی از دانشگاه Umea سوئد در سال ۱۳۹۱، با بیش از ۱۱ سال تجربه در زمینه‌های مختلف دندانپزشکی یکی از شناخته‌ شده‌ترین پزشکان این حوزه است.

اگر شما هم به دنبال بهترین دندانپزشک در میدان پالیزی – سهروردی شمالی برای انجام کامپوزیت می‌گردید، بی‌شک دکتر خشایار وفا می‌تواند انتخابی هوشمندانه برای شما باشد.